Námsgögn
Innskrá
Hleð efnisyfirliti...

Efnisyfirlit

  1. Formáli
      1. Inngangur
      2. 8.1 Yfirlit yfir ljóstillífun
      3. 8.2 Ljósháð hvörf ljóstillífunar
      4. 8.3 Notkun ljósorku til að mynda lífrænar sameindir
      5. Lykilhugtök
      6. Samantekt kafla
      7. Spurningar um myndræn tengsl
      8. Upprifjunarspurningar
      9. Spurningar um gagnrýna hugsun
  2. A | Lotukerfi frumefnanna
  3. B | Jarðsögulegur tími
  4. C | Mælingar og metrakerfið
  5. Atriðisorðaskrá
Líffræði 2e (IS)Kafli 8Lykilhugtök
Skrá inn til að leggja til breytingu
88 Ljóstillífun

Lykilhugtök

FYRRI KAFLI

8.3 Notkun ljósorku til að mynda lífrænar sameindir

NÆSTI KAFLI

Samantekt kafla

Lykilhugtök

gleypniróf

Svið bylgjulengda rafsegulgeislunar sem tiltekið efni gleypir.

loftnetslitarefni

Litarefnissameind sem gleypir ljós beint og flytur gleypta orkuna til annarra litarefnissameinda.

Calvin-hringur

Ljósóháð hvörf ljóstillífunar sem breyta koltvíoxíði úr andrúmsloftinu í kolvetni með orku og afoxunarmætti ATP og NADPH.

kolefnisbinding

Ferlið þar sem ólífrænt CO2-gas er breytt í lífræn efnasambönd.

karótenóíð

Gult, appelsínugult eða rautt ljóstillífunarlitarefni sem hjálpar til við að losa umframorku.

efnafrumbjarga lífvera

Lífvera sem getur byggt upp lífrænar sameindir með orku úr ólífrænum efnum í stað sólarljóss.

blaðgræna a

Form blaðgrænu sem gleypir fjólublátt, blátt og rautt ljós og er því blágrænt á lit; eina litarefnissameindin sem framkvæmir ljóshvarfið beint.

blaðgræna b

Hjálparlitarefni sem gleypir blátt og rauðgult ljós og hefur því gulgrænan blæ.

grænukorn

Frumulíffæri þar sem ljóstillífun fer fram.

cýtókrómflóki

Hópur próteina sem geta oxast og afoxast afturkræft og mynda hluta rafeindaflutningskeðjunnar milli ljóskerfis II og ljóskerfis I.

rafsegulróf

Svið allra mögulegra tíðna rafsegulgeislunar.

rafeindaflutningskeðja

Hópur próteina milli PSII og PSI sem flytja orkuhlaðnar rafeindir og nota orkuna sem losnar til að flytja vetnisjónir gegn styrkhalla þeirra inn í skífurýmið.

grana

Stafli af skífum inni í grænukorni.

ófrumbjarga lífvera

Lífvera sem neytir lífrænna efna eða annarra lífvera sér til matar.

ljóssöfnunarkerfi

Kerfi sem flytur orku frá sólarljósi til hvarfstöðvarinnar í hverju ljóskerfi; það inniheldur mörg loftnetslitarefni með blöndu af blaðgrænu a, blaðgrænu b og öðrum litarefnum, svo sem karótenóíðum.

ljósháð hvarf

Fyrsta stig ljóstillífunar, þar sem ákveðnar bylgjulengdir sýnilegs ljóss eru gleyptar til að mynda tvær orkuberandi sameindir, ATP og NADPH.

ljósóháð hvarf

Annað stig ljóstillífunar, þar sem koltvíoxíð er notað til að byggja upp kolvetnissameindir með orku frá ATP og NADPH.

blaðhold

Miðlag blaðgrænuríkra frumna í laufblaði.

P680

Hvarfstöð ljóskerfis II.

P700

Hvarfstöð ljóskerfis I.

ljóshvarf

Losun rafeindar frá hvarfstöð með orku gleyptrar ljóseindar.

ljósfrumbjarga lífvera

Lífvera sem getur framleitt eigin lífræn efnasambönd með orku úr sólarljósi.

ljóseind

Afmarkað magn, eða pakki, af ljósorku.

ljóskerfi

Hópur próteina, blaðgrænu og annarra litarefna sem eru notuð í ljósháðum hvörfum ljóstillífunar til að gleypa ljósorku og breyta henni í efnaorku.

ljóskerfi I

Innbyggður litarefna- og próteinflóki í skífuhimnum sem notar ljósorku til að flytja rafeindir frá plastósýaníni til NADP+, sem afoxast í NADPH í ferlinu.

ljóskerfi II

Innbyggður prótein- og litarefnaflóki í skífuhimnum sem flytur rafeindir frá vatni til rafeindaflutningskeðjunnar; súrefni er myndefni PSII.

litarefni

Sameind sem getur gleypt ákveðnar bylgjulengdir ljóss og endurvarpað öðrum, sem skýrir lit hennar.

fyrsti rafeindaþegi

Litarefni eða önnur lífræn sameind í hvarfstöðinni sem tekur við orkuhlaðinni rafeind frá hvarfstöðinni.

hvarfstöð

Flóki blaðgrænusameinda og annarra lífrænna sameinda sem er raðað í kringum sérstakt par blaðgrænusameinda og fyrsta rafeindaþega; hún getur tekið við ljósorku og breytt henni í efnaorku.

afoxun

Það þegar atóm eða sameind fær til sín eina eða fleiri rafeindir.

litrófsmælir

Tæki sem getur mælt gegnumsent ljós og reiknað gleypni.

loftauga

Op sem stjórnar gasskiptum og uppgufun vatns milli laufblaðs og umhverfis; það er yfirleitt á neðra borði laufblaðs.

grænukornagrunnur

Vökvafyllt rými umhverfis grönurnar inni í grænukorni þar sem ljósóháð hvörf ljóstillífunar fara fram.

skífa

Skífulaga, himnubundin bygging inni í grænukorni þar sem ljósháð hvörf ljóstillífunar fara fram; staflar af skífum kallast grönur.

skífurými

Vatnskennt rými afmarkað af skífuhimnu þar sem róteindir safnast fyrir við ljósdrifinn rafeindaflutning.

bylgjulengd

Fjarlægð milli samliggjandi punkta í sömu stöðu, til dæmis tveggja toppa eða tveggja dala, á bylgju í myndrænni framsetningu; hún er í öfugu hlutfalli við orku geislunarinnar.

Námsgögn.is þýðing á efni frá OpenStax. Frítt frumrit: https://openstax.org/books/biology-2e/pages/1-introduction Leyfi upprunabókar: CC BY-NC-SA 4.0. Námsgögn er sjálfstætt verkefni; OpenStax styður hvorki né vottar þýðinguna.

FYRRI KAFLI

8.3 Notkun ljósorku til að mynda lífrænar sameindir

NÆSTI KAFLI

Samantekt kafla