22 Samskipti í Austur-Asíu og á Indlandshafi

Inngangur

Tvær myndir eru sýndar. Til vinstri er kringlótt postulínsflaska skreytt mynd af dreka. Til hægri er postulínsundirskál skreytt mynd af fugli sem umkringdur er blómum og grasi. — **Mynd 2.1.** Mánalaga postulínsflaskan frá átjándu öld, skreytt drekamynd (til vinstri), og gljáða postulínsundirskálin (til hægri) voru báðar framleiddar í Jingdezhen í suðausturhluta Kína. Borgin var miðstöð postulínsframleiðslu, þar sem margir fallegir munir af þessu tagi voru gerðir til sölu í Kína og annars staðar. (myndheimild til vinstri: aðlögun á verkinu „Chinese flask“ eftir Walters Art Museum/Wikimedia Commons, almenningseign; myndheimild til hægri: aðlögun á verkinu „Saucer with motifs celebrating prosperity, China“ eftir Asian Art Museum of San Francisco/Wikimedia Commons, CC0 1.0)

Efnisyfirlit kaflans

Inngangur

Á sextándu öld var mikið um landkönnun og þá hófust hnattræn sjóviðskipti. Þegar Evrópuþjóðir á borð við Spán, Portúgal, Niðurlönd, England og Frakkland voru rétt að hefja landkönnunarferðir og koma á sjóverslunarnetum, voru blómleg úthafsviðskipti þegar stunduð á Indlandshafi. Verðmæt hráefni og fagrir iðnmunir bárust frá strandhéruðum Indlands um Malakkasund til hafna í Suðaustur-Asíu, Kína og Japan og aftur til baka (Mynd 2.1). Með þeim bárust trúarskoðanir, heimspekihugmyndir, tækninýjungar og önnur menningaráhrif.

Tímalína sýnir mikilvæga atburði á tímabilinu sem kaflinn fjallar um. Árið 1400 e.o.t. var soldánsdæmið Malakka stofnað. Árið 1443 e.o.t. var hangúl-stafrófið mótað. Árið 1494 e.o.t. undirrituðu Spánn og Portúgal Tordesillas-samninginn. Árið 1498 e.o.t. sigldi Vasco da Gama til Indlands; mynd af da Gama er sýnd. Árið 1500 e.o.t. varð síkatrú til. Árið 1526 e.o.t. var Mógúlveldið stofnað. Árið 1549 e.o.t. var Menara Kudus-moskan reist; mynd af moskunni er sýnd. Árið 1582 e.o.t. stofnaði Akbar trúarhreyfinguna Din-i Ilaha; mynd af Akbar er sýnd. Árið 1600 e.o.t. var orrustan við Sekigahara háð; mynd af orrustunni er sýnd. Árið 1653 e.o.t. var byggingu Taj Mahal lokið; mynd af Taj Mahal er sýnd. — **Mynd 2.2.** (myndheimild „1498 e.o.t.“: aðlögun á verkinu „Vasco de Gama“ eftir E. Benjamin Andrews, Scribner's Sons/Wikimedia Commons, almenningseign; myndheimild „1549 e.o.t.“: aðlögun á verkinu „Masjid Menara Kudus“ eftir „PL09Puryono“/Wikimedia Commons, CC0 1.0; myndheimild „1582 e.o.t.“: aðlögun á verkinu „Jesuits at Akbar's court“ eftir Chester Beatty/Wikimedia Commons, almenningseign; myndheimild „1600 e.o.t.“: aðlögun á verkinu „Sekigahara Kassen Byōbu-z“ eftir The City of Gifu Museum of History/Wikimedia Commons, almenningseign; myndheimild „1653 e.o.t.“: aðlögun á verkinu „Taj Mahal“ eftir David Castor/Wikimedia Commons, almenningseign)

Þetta staðsetningarkort sýnir heiminn. Á kortinu eru norðausturhluti Rússlands, Indland, Kína, Kórea og Japan auðkennd. — **Mynd 2.3.** (myndheimild: aðlögun á verkinu „World map blank shorelines“ eftir Maciej Jaros/Wikimedia Commons, almenningseign)

Inngangur

Mynd 2.2. (myndheimild „1498 e.o.t.“: aðlögun á verkinu „Vasco de Gama“ eftir E. Benjamin Andrews, Scribner's Sons/Wikimedia Commons, almenningseign; myndheimild „1549 e.o.t.“: aðlögun á verkinu „Masjid Menara Kudus“ eftir „PL09Puryono“/Wikimedia Commons, CC0 1.0; myndheimild „1582 e.o.t.“: aðlögun á verkinu „Jesuits at Akbar's court“ eftir Chester Beatty/Wikimedia Commons, almenningseign; myndheimild „1600 e.o.t.“: aðlögun á verkinu „Sekigahara Kassen Byōbu-z“ eftir The City of Gifu Museum of History/Wikimedia Commons, almenningseign; myndheimild „1653 e.o.t.“: aðlögun á verkinu „Taj Mahal“ eftir David Castor/Wikimedia Commons, almenningseign)

Mynd 2.3. (myndheimild: aðlögun á verkinu „World map blank shorelines“ eftir Maciej Jaros/Wikimedia Commons, almenningseign)