77 Frávik, afbrot og félagslegt taumhald
Lykilhugtök
Lykilhugtök
- átakakenning
- kenning sem skýrir afbrot og refsiverð frávik út frá félagslegum og efnahagslegum aðstæðum
- taumhaldskenning
- kenning sem tengir félagslegt taumhald við styrk félagslegra tengsla og skýrir frávik með upplifun fólks af rofnum tengslum við samfélagið
- fyrirtækjaafbrot
- afbrot sem hvítflibbastarfsfólk fremur í tengslum við atvinnurekstur
- fullnustukerfi refsinga
- kerfi sem hefur eftirlit með fólki sem hefur verið handtekið vegna afbrots, sakfellt fyrir afbrot eða dæmt til refsingar
- dómstóll
- stofnun sem hefur vald til að skera úr málum á grundvelli laga
- afbrot
- háttsemi sem brýtur gegn settum lögum og formleg viðurlög liggja við
- refsivörslukerfi
- skipulag stofnana sem framfylgja lagabálki
- frávik
- brot gegn viðmiðum sem ráðast af aðstæðum, menningu eða samfélagi
- félagssköpunarkenning
- kenning sem segir að fólk læri frávikshegðun af nákomnum einstaklingum sem veita því fyrirmyndir og tækifæri til frávika
- formleg viðurlög
- viðurlög sem hafa opinbera viðurkenningu og þar til bærir aðilar framfylgja
- hatursglæpir
- árásir eða önnur afbrot sem beinast að fólki vegna kynþáttar, trúarbragða eða annarra einkenna þess
- óformleg viðurlög
- viðurlög sem fólk beitir í beinum samskiptum sín á milli
- stimplunarkenning
- kenning um hvernig samfélagsmenn stimpla hegðun annarra sem frávik
- lagabálkar
- skipulögð lagasöfn sem tryggja formlegt félagslegt taumhald
- meginstaða
- stimpill sem lýsir því einkenni sem öðru fremur skilgreinir einstakling
- neikvæð viðurlög
- refsingar fyrir brot gegn viðmiðum
- brot án ofbeldis
- afbrot sem fela í sér eyðileggingu eða þjófnað eigna án valdbeitingar eða hótunar um hana
- lögregla
- borgaraleg stofnun sem framfylgir lögum og heldur uppi allsherjarreglu á alríkis-, ríkis- eða sveitarstigi
- jákvæð viðurlög
- umbun fyrir að fylgja viðmiðum
- valdakjarni
- fámennur hópur auðugs og áhrifamikils fólks á æðstu stigum samfélagsins sem ræður yfir miklum völdum og gæðum
- frumfrávik
- brot gegn viðmiðum sem hefur ekki langvarandi áhrif á sjálfsmynd einstaklings eða samskipti hans við aðra
- viðurlög
- leiðir til að tryggja að reglum sé fylgt
- síðfrávik
- frávik sem verða þegar sjálfsmynd og hegðun einstaklings taka að breytast eftir að samfélagið hefur stimplað athafnir hans sem frávik
- sjálfsskýrslukönnun
- gagnasöfnun þar sem þátttakendur greina sjálfviljugir frá reynslu sinni, til dæmis í spurningalista eða símaviðtali
- félagslegt taumhald
- stýring og framfylgd félagslegra viðmiða
- kenning um félagslega óreiðu
- kenning sem skýrir afbrot í samfélögum þar sem félagsleg tengsl eru veik og félagslegt taumhald skortir
- félagsleg skipan
- fyrirkomulag venja og hegðunar sem samfélagsþegnar byggja daglegt líf sitt á
- álagskenning
- kenning um samband félagslega viðurkenndra markmiða og aðgangs að viðurkenndum leiðum til að ná þeim
- götubrot
- afbrot sem almenningur fremur gegn fólki eða skipulagsheildum, yfirleitt á almannafæri
- brot án þolanda
- ólögleg háttsemi sem samkvæmt skilgreiningunni veldur aðeins þeim sem fremur hana beinum skaða
- ofbeldisbrot
- afbrot sem fela í sér valdbeitingu eða hótun um hana