Námsgögn
Innskrá
Hleð efnisyfirliti...

Efnisyfirlit

    1. Inngangur
    2. 20.1 Segulsvið, sviðslínur og kraftur
    3. 20.2 Rafmótorar, rafalar og spennar
    4. 20.3 Rafsegulspan
    5. Lykilhugtök
    6. Samantekt kafla
    7. Lykiljöfnur
    8. Hugtakaatriði
    9. Gagnrýnin hugsun
    10. Dæmi
    11. Hæfnisverkefni
    12. Fjölvalsspurningar
    13. Stutt svör
    14. Ítarleg svör
  1. A | Viðmiðunartöflur
  2. Atriðaskrá
Eðlisfræði (IS)Kafli 20Samantekt kafla
Skrá inn til að leggja til breytingu
2020 Segulmagn

Samantekt kafla

FYRRI KAFLI

Lykilhugtök

NÆSTI KAFLI

Lykiljöfnur

Samantekt kafla

20.1 Segulsvið, sviðslínur og kraftur

  • Allir seglar hafa tvö skaut: norðurskaut og suðurskaut. Ef segull getur hreyfst frjálst leitar norðurskaut hans í átt að landfræðilega norðurpól jarðar og suðurskautið í átt að landfræðilega suðurpól jarðar.
  • Samnefnd segulskaut hrinda hvert öðru frá sér, en gagnstæð segulskaut dragast að hvert öðru.
  • Hlaðin ögn sem hreyfist í segulsviði verður fyrir krafti; stefna kraftsins fæst með hægrihandarreglunni.
  • Rafstraumur myndar segulsvið.
  • Rafseglar eru seglar sem verða til þegar rafstraumur fer um vírakerfi.

20.2 Rafmótorar, rafalar og spennar

  • Rafmótorar hafa vírlykkjur í segulsviði. Straumur fer um lykkjurnar og veldur því að þær snúast; straumnum er snúið við í hverjum hálfum snúningi svo kraftvægið á lykkjuna haldist í sömu stefnu.
  • Rafalar hafa vírlykkjur í segulsviði. Ytri kraftur leggur til vélræna orku sem lætur lykkjurnar snúast í segulsviðinu; þá myndast riðspenna sem knýr riðstraum um lykkjurnar.
  • Spennar hafa hring úr segulefni og tvo vírvafninga hvorum sínum megin á hringnum. Breytilegur straumur í öðrum vafningnum myndar breytilegt segulsvið sem helst að mestu í hringnum, fer í gegnum hinn vafninginn og spanar íspennu í honum. Spennan í seinni vafningnum er í réttu hlutfalli við hlutfall fjölda lykkja í vafningunum.
  • Spennar eru notaðir til að hækka og lækka spennu við raforkuflutning.
  • Yfir langar vegalengdir er raforka flutt við háspennu til að minnka strauminn og þar með Joule-tap vegna viðnámshitunar.

20.3 Rafsegulspan

  • Spanlögmál Faradays segir að breytilegt segulflæði innan svæðis sem leiðandi lykkja afmarkar spani rafstraum í lykkjunni.
  • Lögmál Lenz segir að spanstraumur flæði í þá stefnu að hann vinni gegn breytingunni sem spanaði hann.

Námsgögn.is þýðing á efni frá OpenStax. Frítt frumrit: https://openstax.org/books/physics/pages/1-introduction Leyfi upprunabókar: CC BY-NC-SA 4.0. Námsgögn er sjálfstætt verkefni; OpenStax styður hvorki né vottar þýðinguna.

FYRRI KAFLI

Lykilhugtök

NÆSTI KAFLI

Lykiljöfnur