11.3 Afvaxtað sjóðstreymislíkan (DCF)
11.3 Afvaxtað sjóðstreymislíkan (DCF)
Hæfniviðmið
Að loknum kaflahlutanum átt þú að geta:
Fjárfestir kaupir hlutabréf í von um framtíðarsjóðstreymi. Það getur falist í reiðufjárarði, ef félagið greiðir arð, og söluandvirði þegar hluturinn er seldur.
Fjárfestirinn væntir þess yfirleitt að söluverðið verði hærra en kaupverðið og skili söluhagnaði. Verðhækkun skiptir sérstaklega miklu fyrir hlutabréf sem greiða engan arð. Í Bandaríkjunum nýtur hagnaður af verðbréfum sem hafa verið í eigu í að minnsta kosti eitt ár almennt lægra skatthlutfalls langtímasöluhagnaðar. Hagnaður af styttri eignarhaldstíma er hins vegar yfirleitt skattlagður sem almennar tekjur. Skattalegur ávinningur hlutabréfa án arðs er því háður því að þau hækki í verði á eignarhaldstímanum.
Munurinn á DCF- og DDM-líkönum
Verðmat eigna byggist jafnan á núvirði framtíðarsjóðstreymis þeirra. Sama meginregla gildir um almenn hlutabréf og liggur að baki afvaxtaða sjóðstreymislíkaninu (DCF). Líkanið er oft notað fyrir ung félög sem greiða ekki arð, svo sem Facebook, Amazon, Google, Biogen og Monster Beverage. Þar greinir það sig frá arðgreiðslulíkönum (DDM), sem byggja verðmatið nær alfarið á reglulegum arðgreiðslum.
DCF er sjálfstætt verðmat: félagið er metið út frá eigin gögnum en ekki samanburði við önnur félög í atvinnugreininni. Fyrst er núvirði alls sjóðstreymis rekstrarins reiknað og síðan virði á hlut út frá fjölda útistandandi hluta. Greiningaraðilar nota aðferðina mikið vegna þess að sjóðstreymi er almennt síður háð mati og reikningsskilaaðferðum en tekjur og bókhaldslegur hagnaður.
Stærðfræðileg framsetning DCF-líkansins er:
Hér táknar CF1 áætlað sjóðstreymi á fyrsta ári, CF2 sjóðstreymi á öðru ári og svo framvegis. TCF er lokasjóðstreymi, eða vænt sjóðstreymi af sölu eignarinnar í lok tímabilsins; r er afvöxtunarhlutfallið eða ávöxtunarkrafan; g er vænt vaxtarhlutfall sjóðstreymis; og n er fjöldi ára í líkaninu.
Beiting DCF-líkansins
Skoðum verðmat Mayweather Inc. út frá áætluðu sjóðstreymi næstu sex ára. Gerum ráð fyrir 8% ávöxtunarkröfu, 3% árlegum vexti og að lokasjóðstreymi (TCF) verði 2.5 sinnum núvirði sjóðstreymis sjötta árs.
Sjóðstreymi fyrsta árs er $2.0 milljónir. Afvaxtað um eitt ár með 8% verður núvirði þess, CF1, $1,851,851.85.
Sjóðstreymið á að vaxa um 3% á ári en hvert framtíðargildi þarf jafnframt að afvaxta með 8%. Núvirði sjóðstreymis næstu sex ára er því:
Ár 1: $1,851,852Ár 2: $1,766,118Ár 3: $1,684,353Ár 4: $1,606,374Ár 5: $1,532,005Ár 6: $1,461,079Lokavirðið er samkvæmt forsendunni 2.5 sinnum núvirði sjóðstreymis sjötta árs: = $3,652,697. Samanlagt núvirði sjóðstreymis og lokavirðis er $13,554,477. DCF-líkanið metur því Mayweather Inc. á rúmar $13.5 milljónir.
Þetta er áætlað virði félagsins í heild. Næst þarf að reikna virði hvers almenns hlutar.
Mayweather er skráð á $12 á hlut og 1,000,000 almennir hlutir eru útistandandi. Markaðsvirðið er því , eða $12 milljónir. DCF-matið, $13,554,477 deilt með 1,000,000 hlutum, gefur hins vegar $13.55 á hlut. Samkvæmt forsendum líkansins er markaðsverðið $12.00 því lægra en reiknað innra virði og gæti bent til vanmats. Mynd 11.11 sýnir útreikning heildarvirðisins í Excel.
Reitur E6 sýnir núvirðisformúluna sem reiknar gildið í reit D6.
Kostir og takmarkanir DCF-líkansins
Reikningsskilahneyksli síðustu ára hafa aukið vægi sjóðstreymis í verðmati, en sjóðstreymi eitt og sér er ekki óbrigðull mælikvarði á fjárhagslegan styrk. Félag getur til dæmis selt eignir og myndað jákvætt sjóðstreymi þótt reksturinn skili tapi. Fjárfestar vilja einnig gjarnan að félög endurfjárfesti handbært fé með arðbærum hætti í stað þess að safna óþarflega háum lausafjárstöðum.
DCF-niðurstaða verður aldrei betri en gögnin og forsendurnar sem liggja að baki henni. Ótraust sjóðstreymisspá eða óraunhæf ávöxtunarkrafa getur skekkt virðið verulega. Því er skynsamlegt að beita fleiri en einni aðferð við verðmat félags og hlutabréfa þess.