Námsgögn
Innskrá
Hleð efnisyfirliti...

Efnisyfirlit

      1. 1.8.0 Yfirlit kennslustundar
      2. 1.8.1 Framsetning á sambandi milli tveggja stærða
      3. 1.8.2 Að velja gagnlegasta form jöfnu
      4. 1.8.3 Að skrifa jöfnur og einangra breytur
      5. 1.8.4 Að skrifa jöfnur út frá málum forma
      6. 1.8.5 Æfingar
      7. 1.8.6 Samantekt kennslustundar
    1. 1. hluti: Samantekt
  1. Atriðisorðaskrá
Algebra 1 (IS)Kafli 11.8.2 Að velja gagnlegasta form jöfnu
Skrá inn til að leggja til breytingu
11.8 Val á réttri breytu til að leysa fyrir, hluti 1

1.8.2 Að velja gagnlegasta form jöfnu

FYRRI KAFLI

1.8.1 Framsetning á sambandi milli tveggja stærða

NÆSTI KAFLI

1.8.3 Að skrifa jöfnur og einangra breytur

1.8.2 Að velja gagnlegasta form jöfnu

1.8.2 • Að velja gagnlegasta form jöfnu

Verkefni

Fyrir spurningar 1-4 notið þið aðstæðurnar hér fyrir neðan.

Eftir skrúðgöngu hjálpar hópur sjálfboðaliða við að tína rusl meðfram 2 mílna vegarkafla. Hópurinn ákveður að skipta vegarkaflanum jafnt þannig að hver sjálfboðaliði hreinsi jafnlanga kafla.

Finnið lengd vegarkaflans sem hver sjálfboðaliði fær ef fjöldi sjálfboðaliða er eftirfarandi. Verið tilbúin að sýna rökstuðning.

1.

8 sjálfboðaliðar.

[Sýna/fela lausn]
14
2.

10 sjálfboðaliðar.

[Sýna/fela lausn]
15
3.

25 sjálfboðaliðar.

[Sýna/fela lausn]
225=0,08
4.

36 sjálfboðaliðar.

[Sýna/fela lausn]
236=118
5.

Skrifið jöfnu sem auðveldar að finna l, lengd vegarkafla í mílum fyrir hvern sjálfboðaliða, þegar sjálfboðaliðarnir eru n talsins.

[Sýna/fela lausn]
l=2n

Fyrir spurningar 6-9 finnið þið fjölda sjálfboðaliða í hópnum ef hver sjálfboðaliði hreinsar kafla af eftirfarandi lengd. Verið tilbúin að sýna rökstuðning.

6.

0,4 míla.

[Sýna/fela lausn]
n=20,4=5
7.

2/7 míla.

[Sýna/fela lausn]
n=227=21×72=7
8.

0,125 míla.

[Sýna/fela lausn]
n=20,125=16
9.

6/45 míla.

[Sýna/fela lausn]
n=2645=21×456=15
10.

Skrifið jöfnu sem auðveldar að finna fjölda sjálfboðaliða, n, ef hver sjálfboðaliði hreinsar l mílur.

[Sýna/fela lausn]
n=2l

Eruð þið tilbúin í meira?

Að útvíkka hugsunina

Hugsum um graf jöfnunnar.

y=2x
11.

Búið til lista af röðuðum tvenndum (x, y) sem hjálpa ykkur að teikna graf jöfnunnar. Hafið með nokkur neikvæð gildi á x og nokkur gildi sem eru ekki heilar tölur.

[Sýna/fela lausn]

svör geta verið mismunandi, en hér er dæmi.

(−2,5,−0,8)(−1,−2)(0,5,4)(1,25,1,6)

12. Notið grafreiknitæki eða aðra tækni utan námskeiðsins. Teiknið graf jöfnunnar sem lýsir þessum aðstæðum.

13.

Hvernig haldið þið að grafið líti út þegar x er á milli 0 og 1/2? Notið áfram grafreiknitæki eða aðra tækni til að teikna fallið með punktunum ykkar. Prófið nokkur gildi á x til að kanna hugmyndina.

[Sýna/fela lausn]

svör geta verið mismunandi, en hér er dæmi.

Grafið verður sífellt brattara þegar x nálgast 0 frá hægri.

14.

Hvert er stærsta gildi sem y getur fengið? Þysjið inn á grafið í Desmos eða öðru grafreiknitæki.

[Sýna/fela lausn]

svör geta verið mismunandi, en hér er dæmi.

Það eru engin efri mörk á gildi y.

Sjálfspróf

Notið formúluna fyrir flatarmál þríhyrnings. Þar er b grunnlína þríhyrningsins og h hæð hans. Hvaða jafna er gagnlegust til að finna grunnlínu þríhyrningsins?

A=12bh
  1. 12b=Ah
  2. 2A=bh
  3. h=2Ab
  4. b=2Ah

Ítarefni

Að leysa formúlu fyrir tiltekna breytu

Við höfum líklega öll unnið með rúmfræðiformúlur í stærðfræðinámi. Formúlur eru notaðar á mörgum sviðum og því er mikilvægt að þekkja þær og geta umritað þær á lipran hátt.

Oft er gagnlegt að leysa formúlu fyrir tiltekna breytu. Ef setja á formúlu inn í töflureikni þarf stundum fyrst að einangra breytuna. Þá er breytan höfð ein á annarri hlið jafnaðarmerkisins með stuðulinn 1, en allar aðrar breytur og fastar eru hinum megin.

Rúmfræðiformúlur þarf líka oft að leysa fyrir aðra breytu. Formúlan hér er notuð til að finna rúmmál réttrar hringkeilu þegar radíus grunnflatar og hæð eru þekkt. Í næsta dæmi leysum við formúluna fyrir hæðina.

V=13πr2h

Dæmi 1

Leysið formúluna fyrir h.

V=13πr2h

Skref 1 - Fjarlægið brotið hægra megin. Margfaldið báðar hliðar með 3.

3V=πr2h

Skref 2 - Einfaldið.

3V=πr2h

Skref 3 - Deilið báðum hliðum með πr2.

3Vπr2=πr2hπr2

Nú má nota formúluna til að finna hæð réttrar hringkeilu þegar rúmmál og radíus grunnflatarins eru þekkt.

h=3Vπr2

Í vísindum þarf oft að breyta hitastigi úr Fahrenheit í Celsíus eða öfugt. Á ferðalagi erlendis getur þurft að breyta hitastigi úr Celsíus í kunnuglegri Fahrenheit-kvarða.

Dæmi 2

Leysið formúluna fyrir F.

C=59(F−32)

Skref 1 - Fjarlægið brotið hægra megin. Margfaldið báðar hliðar með 9/5.

95C=F−32

Skref 2 - Einfaldið.

95C=F−32

Skref 3 - Leggið 32 við báðar hliðar.

F=95C+32

Dæmi 3

Leysið formúluna fyrir y.

8x+7y=15

Skref 1 - Dragið 8x frá báðum hliðum til að einangra liðinn með y.

7y=15−8x

Skref 2 - Einfaldið.

7y=15−8x

Skref 3 - Deilið báðum hliðum með 7 til að stuðullinn við y verði 1.

y=15−8x7

Skref 4 - Einfaldið.

y=15−8x7

Dæmi 4

Við höfum áður komist að eftirfarandi formi.

2dt=v0+v

Reynið nú að leysa formúluna fyrir v0.

d=12(v0+v)t
[Sýna/fela lausn]

Skref 1 - Fjarlægið brotið hægra megin. Margfaldið með 2.

2d=2·12(v0+v)t

Skref 2 - Einfaldið.

2d=(v0+v)t

Skref 3 - Deilið báðum hliðum með t.

2dt=(v0+v)tt

Skref 4 - Einfaldið.

2dt=v0+v

Skref 5 - Dragið v frá báðum hliðum til að leysa fyrir v0.

2dt−v=v0+v−v2dt−v=v0

Prófið þetta

Að leysa formúlu fyrir tiltekna breytu

Leysið formúluna fyrir x.

8x+7y=15
[Sýna/fela lausn]

Hér er ein leið til að leysa jöfnuna fyrir x.

Skref 1 - Dragið 7y frá báðum hliðum.

8x+7y−7y=15−7y

Skref 2 - Einfaldið.

8x=15−7y

Skref 3 - Deilið báðum hliðum með 8.

8x8=15−7y8

Jafnan leyst fyrir x er:

x=158−7y8

Námsgögn.is þýðing á efni frá OpenStax. Frítt frumrit: https://openstax.org/books/algebra-1/pages/about-this-course Leyfi upprunabókar: CC BY-NC-SA 4.0. Námsgögn er sjálfstætt verkefni; OpenStax styður hvorki né vottar þýðinguna.

FYRRI KAFLI

1.8.1 Framsetning á sambandi milli tveggja stærða

NÆSTI KAFLI

1.8.3 Að skrifa jöfnur og einangra breytur