Introduction

Efnisyfirlit kafla
Inngangur
Hrun Rana Plaza-byggingarinnar í Dhaka í Bangladess 24. apríl 2013 kostaði fleiri en 1,100 manns lífið. Þetta var mannskæðasta slys í fataverksmiðju sem sögur fara af, en unnt hefði verið að koma í veg fyrir það (International Labour Organization, Department of Communication 2014).
Í Rana Plaza voru fataverksmiðjur sem veittu um 5,000 manns atvinnu, auk banka, íbúða, barnagæslu og ýmissa verslana. Bankanum, verslunum og annarri starfsemi var lokað daginn fyrir hrunið eftir að sprungur fundust í veggjum byggingarinnar. Þegar sumt starfsfólk fataverksmiðjanna neitaði að fara inn var því hótað að missa mánaðarlaun. Í starfsliðinu voru að mestu ungar konur, tuttugu ára eða yngri. Þær unnu yfirleitt meira en þrettán klukkustundir á dag og fengu tvo frídaga í mánuði. Fyrir vinnuna fengu þær tólf til tuttugu og tvö sent á klukkustund, eða $10.56 til $12.48 á viku. Án launanna hefðu flestar þeirra ekki getað gefið börnum sínum að borða. Til samanburðar voru alríkislágmarkslaun í Bandaríkjunum $7.25 á klukkustund og greitt var eitt og hálft tímakaup fyrir vinnu umfram fjörutíu klukkustundir á viku.
Alls voru 32 prósent af fatnaðinum sem framleiddur var í Rana Plaza ætluð verslunum í Bandaríkjunum, Kanada og Evrópu. Gallabuxur fyrir Walmart voru saumaðar á fimmtu hæðinni og fatnaður fyrir The Children’s Place var einnig framleiddur í byggingunni. Eftir slysið hétu Walmart og The Children’s Place að leggja annars vegar $1 milljón og hins vegar $450,000 í Rana Plaza Trust Fund. Fimmtán önnur fyrirtæki sem létu framleiða þar fatnað ákváðu hins vegar að leggja ekkert til (Institute for Global Labour and Human Rights 2014).
Þegar þú lest kaflann skaltu hugleiða alþjóðlega framleiðslukerfið sem gerir bandarískum fyrirtækjum kleift að útvista framleiðslu til jaðarríkja, þar sem margar konur og börn vinna við aðstæður sem sumir líkja við þrælavinnu. Ber fólk í Bandaríkjunum ábyrgð gagnvart erlendu verkafólki? Eiga bandarísk fyrirtæki að bera ábyrgð á því sem kemur fyrir starfsfólkið sem framleiðir fatnaðinn sem þau selja? Hvað getur þú gert sem neytandi til að styðja slíkt verkafólk?