12.5 Fordómar og mismunun

12.5 Fordómar og mismunun

Mannleg átök geta leitt til glæpa, stríðs og fjöldamorða, svo sem þjóðarmorða. Fordómar og mismunun eru oft rót mannlegra átaka, sem útskýrir hvernig ókunnugir geta hatað hver annan svo mikið að það leiði til skaða. Fordómar og mismunun hafa áhrif á alla. Í þessum hluta munum við skoða skilgreiningar á fordómum og mismunun, dæmi um þessi hugtök og orsakir þessara hlutdrægni.

Skilningur á fordómum og mismunun

Eins og við ræddum í upphafssögunni um Trayvon Martin eru menn mjög fjölbreyttir og þótt við eigum margt sameiginlegt höfum við einnig margt ólíkt. Félagshóparnir sem við tilheyrum hjálpa til við að móta sjálfsmynd okkar (Tajfel, 1974). Þennan mun getur verið erfitt fyrir sumt fólk að sætta sig við, sem getur leitt til fordóma gagnvart fólki sem er öðruvísi. Fordómar (e. prejudice) eru neikvætt viðhorf og tilfinning gagnvart einstaklingi sem byggist eingöngu á aðild hans að tilteknum félagshópi (Allport, 1954; Brown, 2010). Fordómar eru algengir gagnvart fólki sem tilheyrir ókunnugum menningarhópi. Þannig geta ákveðnar tegundir menntunar, samskipta, samveru og uppbyggingar tengsla við meðlimi ólíkra menningarhópa dregið úr tilhneigingu til fordóma. Í raun getur það eitt að ímynda sér samskipti við meðlimi ólíkra menningarhópa haft áhrif á fordóma. Þegar þátttakendur í tilraun voru beðnir um að ímynda sér jákvæð samskipti við einhvern úr öðrum hópi leiddi það til aukins jákvæðs viðhorfs gagnvart hinum hópnum og aukningar á jákvæðum eiginleikum sem tengdir voru hinum hópnum. Ennfremur geta ímynduð félagsleg samskipti dregið úr kvíða sem tengist samskiptum milli hópa (Crisp & Turner, 2009). Hver eru nokkur dæmi um félagshópa sem þú tilheyrir og stuðla að sjálfsmynd þinni? Félagshópar geta falið í sér kyn, kynþátt, þjóðerni, ríkisfang, stétt, trúarbrögð, kynhneigð, starfsgrein og margt fleira. Og, eins og gildir um félagsleg hlutverk, getur þú verið meðlimur í fleiri en einum félagshópi samtímis. Dæmi um fordóma er að hafa neikvætt viðhorf til fólks sem er ekki fætt í Bandaríkjunum. Þótt fólk með þetta fordómafulla viðhorf þekki ekki allt fólk sem ekki er fætt í Bandaríkjunum, líkar því illa við það vegna stöðu þess sem útlendingar.

Getur þú hugsað þér fordómafullt viðhorf sem þú hefur haft gagnvart hópi fólks? Hvernig þróuðust fordómar þínir? Fordómar byrja oft í formi staðalmyndar (e. stereotype) — það er, sértækrar trúar eða ályktunar um einstaklinga sem byggist eingöngu á aðild þeirra að hópi, óháð einstaklingseinkennum þeirra. Staðalmyndir verða ofur-alhafaðar og heimfærðar á alla meðlimi hóps. Til dæmis gæti einhver með fordómafull viðhorf gagnvart eldri fullorðnum trúað því að eldri fullorðnir séu hægir og vanhæfir (Cuddy, Norton, & Fiske, 2005; Nelson, 2004). Við getum ómögulega þekkt hvern einasta einstakling á efri árum til að vita að allir eldri fullorðnir séu hægir og vanhæfir. Þess vegna er þessi neikvæða trú ofur-alhöfuð á alla meðlimi hópsins, þótt margir einstakir hópmeðlimir séu í raun sprækir og greindir.

Annað dæmi um vel þekkta staðalmynd felur í sér trú um kynþáttamun meðal íþróttamanna. Eins og Hodge, Burden, Robinson og Bennett (2008) benda á, er oft talið að svartir íþróttamenn séu íþróttalega hæfari, en minna greindir, en hvítir starfsbræður þeirra. Þessi trú er viðvarandi þrátt fyrir fjölda áberandi dæma um hið gagnstæða. Því miður hefur slík trú oft áhrif á hvernig komið er fram við þessa íþróttamenn af öðrum og hvernig þeir líta á sjálfa sig og eigin getu. Hvort sem þú ert sammála staðalmynd eða ekki, eru staðalmyndir almennt vel þekktar innan tiltekinnar menningar (Devine, 1989).

Stundum láta menn stjórnast af fordómum sínum gagnvart ákveðnum hópi fólks, og þessi hegðun er þekkt sem mismunun. Mismunun er neikvæð aðgerð gagnvart einstaklingi vegna aðildar hans að tilteknum hópi (Allport, 1954; Dovidio & Gaertner, 2004). Vegna neikvæðra viðhorfa (staðalmynda) og neikvæðra afstaða (fordóma) til tiltekins hóps, koma menn oft illa fram við þolendur fordóma, til dæmis með því að útiloka eldra fólk úr vinahópi sínum. Á þennan hátt er mismunun form kúgunar. Dæmi um sálfræðing sem varð fyrir kynjamismunun má finna í lífi og rannsóknum Mary Whiton Calkins. Calkins fékk sérstakt leyfi til að sækja framhaldsnámskeið við Harvard (á þeim tíma, seint á níunda áratug 19. aldar, tók Harvard ekki við konum) og var á einum tímapunkti eini nemandi hins fræga sálfræðings William James. Hún uppfyllti allar kröfur sem gerðar voru til doktorsprófs og var lýst af sálfræðingnum Hugo Münsterberg sem „einum öflugasta sálfræðiprófessor í þessu landi.“ Hins vegar neitaði Harvard að veita Calkins doktorsgráðu vegna þess að hún var kona (Harvard University, 2019). Tafla 12.3 tekur saman einkenni staðalmynda, fordóma og mismununar. Hefur þú einhvern tíma orðið fyrir mismunun? Ef svo er, hvernig lét þessi neikvæða framkoma þér líða?

Hingað til höfum við rætt staðalmyndir, fordóma og mismunun sem neikvæðar hugsanir, tilfinningar og hegðun vegna þess að þetta eru yfirleitt vandasamustu þættirnir. Hins vegar er mikilvægt að benda einnig á að fólk getur haft jákvæðar hugsanir, tilfinningar og hegðun gagnvart einstaklingum byggt á hópmeðlimaaðild; til dæmis myndu þeir sýna fólki sem er líkt þeim sjálfum sérmeðferð — það er, fólki sem deilir sama kyni, kynþætti eða uppáhalds íþróttaliði.

Fordómar og mismunun

Þegar við hittum ókunnuga vinnum við sjálfkrafa úr þremur upplýsingum um þá: kynþætti þeirra, kyni og aldri (Ito & Urland, 2003). Hvers vegna eru þessir þættir ókunnugrar manneskju svo mikilvægir? Hvers vegna tökum við ekki frekar eftir því hvort augu þeirra séu vingjarnleg, hvort þau séu brosandi, hæð þeirra eða tegund fatnaðar sem þau klæðast? Þótt þessi aukaatriði séu mikilvæg við myndun fyrstu kynna af ókunnugum, veita félagslegu flokkarnir kynþáttur, kyn og aldur mikið magn upplýsinga um einstakling. Þessar upplýsingar byggjast þó oft á staðalmyndum. Við gætum haft mismunandi væntingar til ókunnugra eftir kynþætti þeirra, kyni og aldri. Hvaða staðalmyndir og fordóma hefur þú gagnvart fólki sem er af öðrum kynþætti, kyni og aldurshópi en þú?

Rasismi

Rasismi (e. racism) er fordómar og mismunun gagnvart einstaklingi sem byggist eingöngu á aðild hans að tilteknum kynþáttahópi (svo sem gagnvart Afrísk-Ameríkönum, Asísk-Ameríkönum, Rómönskum-Ameríkönum, Frumbyggjum Ameríku, Evrópsk-Ameríkönum). Hverjar eru nokkrar staðalmyndir ýmissa kynþátta- eða þjóðernishópa? Rannsóknir benda til þess að menningarlegar staðalmyndir fyrir Asísk-Ameríkana feli í sér að þeir séu kaldir, slægir og greindir; fyrir Rómanska-Ameríkana, kaldir og ógreindir; fyrir Evrópsk-Ameríkana, kaldir og greindir; og fyrir Afrísk-Ameríkana, árásargjarnir, íþróttalega vaxnir og líklegri til að brjóta lög (Devine & Elliot, 1995; Fiske, Cuddy, Glick, & Xu, 2002; Sommers & Ellsworth, 2000; Dixon & Linz, 2000).

Rasismi er til staðar gagnvart mörgum kynþátta- og þjóðernishópum. Til dæmis eru verulega meiri líkur á að leitað sé í bílum svarts fólks við umferðareftirlit en hjá hvítu fólki, sérstaklega þegar svart fólk keyrir í hverfum þar sem hvítir eru í meirihluta, fyrirbæri sem oft er kallað „DWB“ eða „driving while Black“ (Rojek, Rosenfeld, & Decker, 2012).

Mexíkóskir Bandaríkjamenn og aðrir hópar af rómönskum uppruna verða einnig fyrir rasisma af hálfu lögreglu og annarra í samfélaginu. Til dæmis, þegar verslað er með persónulegum tékka, eru meiri líkur á að kaupendur af rómönskum uppruna séu beðnir um að sýna formleg skilríki en hvítir kaupendur (Dovidio et al., 2010).

Í einu máli um meinta áreitni af hálfu lögreglu voru nokkrir lögreglumenn í East Haven, Connecticut, handteknir á grundvelli alríkisákæra vegna fregna um viðvarandi áreitni og ofbeldi gagnvart fólki af rómönskum uppruna. Þegar ásakanirnar komu fram var borgarstjóri East Haven spurður: „Hvað ertu að gera fyrir samfélag fólks af rómönskum uppruna í dag?“ Borgarstjórinn svaraði: „Ég gæti fengið mér tacos þegar ég kem heim, ég er ekki alveg viss ennþá“ („East Haven Mayor,“ 2012). Þessi yfirlýsing grefur undan mikilvægu málefni kynþáttamiðaðrar löggæslu og lögregluáreitni gagnvart fólki af rómönskum uppruna, um leið og hún gerir lítið úr menningu þeirra með því að leggja áherslu á áhuga á matvöru sem er staðalmyndatengd við hópinn.

Rasismi er útbreiddur gagnvart mörgum öðrum hópum í Bandaríkjunum, þar á meðal Frumbyggjum Ameríku, Arabískum Bandaríkjamönnum, Gyðingum og Asískum Bandaríkjamönnum. Hefur þú upplifað eða orðið vitni að rasisma gagnvart einhverjum af þessum kynþátta- eða þjóðernishópum? Ertu meðvitaður um rasisma í þínu samfélagi?

Ein ástæða þess að erfitt er að greina nútímaform kynþáttahatyrs, og fordóma almennt, tengist tvíþætta viðhorfslíkaninu (dual attitudes model) (Wilson, Lindsey, & Schooler, 2000). Menn hafa tvenns konar viðhorf: ljós viðhorf (explicit attitudes), sem eru meðvituð og stjórnanleg, og dulin viðhorf (implicit attitudes), sem eru ómeðvituð og óstjórnanleg (Devine, 1989; Olson & Fazio, 2003). Vegna þess að það þykir félagslega æskilegt að hafa jafnréttissinnaðar skoðanir (Plant & Devine, 1998), sýnir flest fólk ekki mikla kynþáttahlutdrægni eða aðra fordóma á mælikvörðum á ljós viðhorf sín. Hins vegar sýna mælingar á duldum viðhorfum oft vísbendingar um væga til sterka kynþáttahlutdrægni eða aðra fordóma (Greenwald, McGee, & Schwartz, 1998; Olson & Fazio, 2003).

Kynhyggja

Kynhyggja (sexism) eru fordómar og mismunun gagnvart einstaklingum á grundvelli kyns þeirra. Dæmigert er að kynhyggja birtist í því að karlar hafi hlutdrægni gagnvart konum, en hver sem er getur sýnt kynhyggju gagnvart eigin kyni eða hinu kyninu. Líkt og kynþáttahatur getur kynhyggja verið lúmsk og erfið að greina. Algeng form kynhyggju í nútímasamfélagi fela í sér væntingar um kynhlutverk, svo sem að ætlast til þess að konur séu umönnunaraðilar heimilisins. Kynhyggja felur einnig í sér væntingar fólks um hvernig meðlimir kynjahóps eigi að haga sér. Til dæmis er ætlast til þess að konur séu vingjarnlegar, undirgefnar og nærandi, og þegar konur haga sér á óvingjarnlegan, ákveðinn eða vanrækslusamlegan hátt er þeim oft illa tekið fyrir að brjóta gegn kynhlutverki sínu (Rudman, 1998). Rannsóknir Laurie Rudman (1998) leiða í ljós að þegar kvenkyns atvinnuumsækjendur kynna kosti sína (self-promote), er líklegt að litið sé á þær sem hæfar, en þeim gæti verið illa tekið og þær eru ólíklegri til að verða ráðnar vegna þess að þær brutu gegn kynjavæntingum um hógværð. Á þennan hátt er konum stundum kennt um launamun og ójöfnuð í atvinnu, en litið væri neikvætt á þær fyrir að reyna að sigrast á þessu, fyrirbæri sem stundum er kallað tvöföld klemma (double bind). Kynhyggja getur verið til staðar á samfélagslegu stigi, svo sem við ráðningar, atvinnutækifæri og menntun. Konur eru ólíklegri til að verða ráðnar eða fá stöðuhækkun í starfsgreinum þar sem karlar eru í meirihluta, svo sem í verkfræði, flugi og byggingariðnaði ( Mynd 12.22 ) (Blau, Ferber, & Winkler, 2010; Ceci & Williams, 2011). Hefur þú einhvern tíma upplifað eða orðið vitni að kynhyggju? Hugsaðu um störf eða starfsferil fjölskyldumeðlima þinna. Hvers vegna heldurðu að það sé munur á störfum kvenna og karla, svo sem að fleiri konur séu hjúkrunarfræðingar en fleiri karlar skurðlæknar (Betz, 2008)?

Aldurshyggja

Fólk myndar sér oft dóma og hefur væntingar til fólks byggt á aldri þess. Þessir dómar og væntingar geta leitt til aldurshyggju (ageism), eða fordóma og mismununar gagnvart einstaklingum eingöngu á grundvelli aldurs þeirra. Hugsaðu um væntingar sem þú hefur til eldri fullorðinna. Hvernig gætu væntingar einhvers haft áhrif á tilfinningar þeirra gagnvart einstaklingum úr eldri aldurshópum? Aldurshyggja er útbreidd í bandarískri menningu (Nosek, 2005), og algengt viðhorf aldurshyggju gagnvart eldri fullorðnum er að þeir séu vanhæfir, líkamlega veikburða og hægir (Greenberg, Schimel, & Martens, 2002) og sumir telja eldri fullorðna minna aðlaðandi. Chang, Kannoth, Levy, Wang, Lee og Levy (2020) greindu frá tengslum milli aldurshyggju og heilsufarsútkoma yfir 40 ára tímabil frá löndum um allan heim. Þvert á 11 heilsusvið var líklegt að fólk yfir 50 upplifði aldurshyggju oftast í formi þess að vera neitað um aðgang að heilbrigðisþjónustu og atvinnutækifærum. Sumar menningarheimar, þar á meðal sumar asískar, latínó- og afrísk-amerískar menningarheimar, bæði utan og innan Bandaríkjanna, sýna eldri fullorðnum virðingu og heiður.

Dæmigert er að aldurshyggja beinist gegn eldri fullorðnum, en aldurshyggja getur einnig beinst gegn yngri fullorðnum. Hvaða væntingar hefur þú til yngra fólks? Ætlast samfélagið til þess að yngri fullorðnir séu óþroskaðir og ábyrgðarlausir? Er litið svo á að yngri kynslóðir hafi það of gott eða hafi veikari persónuleika en eldri kynslóðir? Raymer, Reed, Spiegel og Purvanova (2017) rannsökuðu aldurshyggju gagnvart yngri starfsmönnum. Þau komust að því að eldri starfsmenn studdu neikvæðar staðalímyndir um yngri starfsmenn og töldu að þeir hefðu meiri eiginleika sem bentu til ágalla í starfi (þar á meðal upplifun á vanhæfni). Hvernig gætu þessi form aldurshyggju haft áhrif á yngri og eldri fullorðinn einstakling sem sækir um stöðu afgreiðslumanns?

Hómófóbía og transfóbía

Annað form fordóma er hómófóbía (homophobia): regnhlífarhugtak sem vísar til fordóma og mismununar gagnvart einstaklingum eingöngu á grundvelli kynhneigðar þeirra, sem oft er beint að tvíkynhneigðum, lesbíum, hommum og öðru fólki sem er ekki gagnkynhneigt. Transfóbía (transphobia) er hatur eða ótti við þá sem eru taldir brjóta eða má út staðalímyndir kynhlutverka, oft tjáð sem staðalímyndir, mismunun, áreitni og/eða ofbeldi. Líkt og aldurshyggja er hómófóbía útbreiddur fordómur í bandarísku samfélagi sem margir umbera (Herek & McLemore, 2013; Nosek, 2005). Neikvæðar tilfinningar leiða oft til mismununar, svo sem útilokunar lesbía, homma, tvíkynhneigðra, trans fólks og hinsegin fólks (LGBTQ+) frá félagshópum og forðunar á LGBTQ+ nágrönnum og vinnufélögum. Þessi mismunun nær einnig til vinnuveitenda sem vísvitandi hafna því að ráða hæfa LGBTQ+ atvinnuumsækjendur, sem var opinberlega bannað með dómi Hæstaréttar 2020 en er enn verulegt vandamál. Hefur þú upplifað eða orðið vitni að hómófóbíu? Ef svo er, hvaða staðalímyndir, fordómafull viðhorf og mismunun voru augljós?

Hvers vegna eru fordómar og mismunun til?

Fordómar og mismunun viðhaldast í samfélaginu vegna félagsnáms og fylgispektar við félagsleg viðmið. Börn læra fordómafull viðhorf og skoðanir frá samfélaginu: foreldrum sínum, kennurum, vinum, fjölmiðlum og öðrum uppsprettum félagsmótunar, svo sem samfélagsmiðlum (O’Keeffe & Clarke-Pearson, 2011). Ef ákveðnar tegundir fordóma og mismununar eru ásættanlegar í samfélagi, getur verið til staðar viðmiðunarþrýstingur um að fylgja hópnum og deila þessum fordómafullu skoðunum, viðhorfum og hegðun. Til dæmis eru opinberir skólar og einkaskólar enn nokkuð aðskildir eftir stéttum. Sögulega séð gátu aðeins börn frá efnuðum fjölskyldum efni á að ganga í einkaskóla, en börn frá milliteku- og lágtekjufjölskyldum gengu yfirleitt í opinbera skóla. Ef barn frá lágtekjufjölskyldu fengi námsstyrk vegna verðleika til að ganga í einkaskóla, hvernig gæti bekkjarfélögum komið fram við barnið? Manstu eftir tíma þegar þú hafðir fordómafull viðhorf eða skoðanir eða hagaðir þér á mismunandi hátt vegna þess að vinahópurinn þinn ætlaðist til þess af þér?

Staðalímyndir og sjálfuppfyllandi spádómar

Þegar við höfum staðalímynd af manneskju, höfum við væntingar um að hún muni uppfylla þá staðalímynd. Sjálfuppfyllandi spádómur (self-fulfilling prophecy) er vænting sem einstaklingur hefur sem breytir hegðun hans á þann hátt að hún hefur tilhneigingu til að gera væntinguna sanna. Þegar við höfum staðalímyndir um manneskju, höfum við tilhneigingu til að koma fram við manneskjuna í samræmi við væntingar okkar. Þessi framkoma getur haft áhrif á manneskjuna til að haga sér í samræmi við staðalímyndavæntingar okkar, og þannig staðfest staðalímyndaskoðanir okkar. Rannsóknir Rosenthal og Jacobson (1968) leiddu í ljós að nemendur sem stóðu höllum fæti, en kennarar þeirra bjuggust við að myndu standa sig vel, fengu hærri einkunnir en nemendur sem stóðu höllum fæti og kennarar bjuggust við að myndu standa sig illa.

Íhugaðu þetta dæmi um orsök og afleiðingu í sjálfuppfyllandi spádómi: Ef vinnuveitandi býst við að atvinnuumsækjandi sem er opinberlega samkynhneigður sé vanhæfur, gæti hugsanlegur vinnuveitandi komið neikvætt fram við umsækjandann í viðtalinu með því að taka minna þátt í samræðum, ná litlu augnsambandi og almennt haga sér kuldalega gagnvart umsækjandanum (Hebl, Foster, Mannix, & Dovidio, 2002). Aftur á móti mun atvinnuumsækjandinn skynja að hugsanlegum vinnuveitanda líki illa við hann, og hann mun bregðast við með því að gefa styttri svör við spurningum í viðtalinu, ná minna augnsambandi og almennt draga sig út úr viðtalinu. Eftir viðtalið mun vinnuveitandinn hugsa um hegðun umsækjandans, sem virtist köld og fjarlæg, og vinnuveitandinn mun draga þá ályktun, byggt á slakri frammistöðu umsækjandans í viðtalinu, að umsækjandinn hafi í raun verið vanhæfur. Þannig er staðalímynd vinnuveitandans – að samkynhneigt fólk sé vanhæft og verði ekki góðir starfsmenn – styrkt. Heldurðu að þessi atvinnuumsækjandi sé líklegur til að verða ráðinn? Að koma fram við einstaklinga í samræmi við staðalímyndaskoðanir getur leitt til fordóma og mismununar.

Annað ferli sem getur styrkt staðalmyndir er staðfestingarskekkja. Þegar við eigum í samskiptum við þann sem fordómar okkar beinast að, höfum við tilhneigingu til að veita upplýsingum athygli sem samræmast væntingum okkar byggðum á staðalmyndum og hunsa upplýsingar sem samræmast ekki væntingum okkar. Í þessu ferli, sem kallast staðfestingarskekkja, leitum við uppi upplýsingar sem styðja staðalmyndir okkar og hunsum upplýsingar sem samræmast ekki staðalmyndum okkar (Wason & Johnson-Laird, 1972). Í dæminu um atvinnuviðtalið gæti vinnuveitandinn ekki hafa tekið eftir því að umsækjandinn var vingjarnlegur og áhugasamur, og að hann veitti hæf svör við spurningunum í upphafi viðtalsins. Í staðinn einblíndi vinnuveitandinn á frammistöðu umsækjandans í seinni hluta viðtalsins, eftir að umsækjandinn breytti fasi sínu og hegðun til að samræmast neikvæðri framkomu spyrilsins. Hefur þú einhvern tímann fallið í gryfju sjálfuppfyllandi spádóms eða staðfestingarskekkju, annaðhvort sem uppspretta eða þolandi slíkrar skekkju? Hvernig gætum við stöðvað hringrás sjálfuppfyllandi spádóms?

Inn-hópar og út-hópar

Eins og rætt var um fyrr í þessum hluta tilheyrum við öll hópi byggðum á kyni, kynþætti, aldri og efnahagslegri stöðu. Þessir hópar eru öflug uppspretta sjálfsmyndar okkar og sjálfsvirðingar (Tajfel & Turner, 1979). Þessir hópar þjóna sem inn-hópar okkar. Inn-hópur er hópur sem við samsömum okkur með eða lítum á okkur sem hluta af. Hópur sem við tilheyrum ekki, eða út-hópur, er hópur sem við lítum á sem grundvallarólíkan okkur. Til dæmis, ef þú ert kona, inniheldur kynbundinn inn-hópur þinn allar konur, og kynbundinn út-hópur þinn inniheldur alla karla (mynd 12.23). Fólk lítur oft á kynjahópa sem grundvallarólíka hver öðrum hvað varðar persónuleikaþætti, einkenni, félagsleg hlutverk og áhugamál. Vegna þess að við finnum oft fyrir sterkri tilheyrslu og tilfinningalegum tengslum við inn-hópa okkar, þróum við með okkur inn-hópa hlutdrægni: val á okkar eigin hópi fram yfir aðra hópa. Þessi inn-hópa hlutdrægni getur leitt til fordóma og mismununar vegna þess að út-hópurinn er skynjaður sem öðruvísi og nýtur minni hylli en inn-hópurinn okkar.

Þrátt fyrir hópferli sem virðast einungis ýta hópum í átt að átökum, eru til öfl sem stuðla að sáttum milli hópa: tjáning samkenndar, viðurkenning á fyrri þjáningum beggja aðila og stöðvun eyðileggjandi hegðunar.

Eitt hlutverk fordóma er að hjálpa okkur að líða vel með okkur sjálf og viðhalda jákvæðri sjálfsmynd. Þessi þörf fyrir að líða vel með okkur sjálf nær til inn-hópa okkar: Við viljum líða vel og vernda inn-hópa okkar. Við leitumst við að leysa úr ógnum einstaklingsbundið og á vettvangi inn-hópsins. Þetta gerist oft með því að kenna út-hópi um vandamálið. Blórabögglun er sú athöfn að kenna út-hópi um þegar inn-hópurinn upplifir gremju eða er hindraður í að ná markmiði (Allport, 1954).