Section Quiz
Hlutapróf
3.1 Hvað er menning?
Hugtökin _______ og ______ eru oft notuð sem samheiti, en merking þeirra er þó ekki alveg sú sama.
- heimsvaldastefna og afstæðishyggja
- menning og samfélag
- samfélag og þjóðhverfa
- þjóðhverfa og ofmat á framandi menningu
Bandaríski fáninn er efnislegur hlutur sem táknar Bandaríkin. Margir tengja þó hugmyndir eins og hugrekki og frelsi við hann. Hvað eru hugrekki og frelsi í þessu dæmi?
- tákn
- tungumál
- efnisleg menning
- óefnisleg menning
Hvað kallast sú trú að eigin menning sé óæðri annarri menningu?
- heimsvaldastefna
- þjóðhverfa
- ofmat á framandi menningu
- frumhyggja
Hvað kallast órökrænn ótti við eða hatur á annarri menningu?
- þjóðhverfa
- útlendingaandúð
- aðdáun á framandi menningu
- þjóðernisandúð
Rodney og Elise eru bandarískir skiptinemar á Ítalíu. Þegar þau hitta gestgjafafjölskyldur sínar kyssa fjölskyldumeðlimirnir þau á báðar kinnar. Gestgjafabróðir Rodneys kynnir sig á sama hátt, en Rodney hvikar undan, undrandi. Á heimaslóðum hans kyssast karlar ekki nema þeir eigi í ástarsambandi. Um hvað er þetta dæmi?
- menningarlegt áfall
- heimsvaldastefnu
- þjóðhverfu
- ofmat á framandi menningu
Í flestum menningarheimum er litið á hlátur sem merki um kímni, gleði eða ánægju. Hlátur er dæmi um:
- afstæðishyggju
- heimsvaldastefnu
- ofmat á framandi menningu
- algildan menningarþátt
3.2Menningarþættir
Fáni þjóðar er:
- tákn
- gildi
- menning
- hversdagsvenja
Formleg og óformleg félagsleg viðmið eru ein helsta undirstaða ___________, sem felst í því að hvetja fólk til að fylgja viðmiðum samfélagsins.
- gilda
- viðurlaga
- félagslegs taumhalds
- siðaboða
Helsti munurinn á siðaboðum og hversdagsvenjum er sá að:
- siðaboð tengjast siðferði en hversdagsvenjur almennri daglegri hegðun
- siðaboð eru algild en hversdagsvenjur tímabundnar
- siðaboð varða efnislega menningu en hversdagsvenjur óefnislega menningu
- siðaboð varða óefnislega menningu en hversdagsvenjur efnislega menningu
Með hverju má skýra þá hugmynd að fólk geti hvorki fundið fyrir né upplifað það sem það á ekki orð yfir?
- málvísindum
- Sapir–Whorf-tilgátunni
- etnógrafískri myndgerð
- tvítyngi
Einnig má líta á viðurlög sem leið samfélagsins til að:
- koma leiðtogum til valda
- ákvarða tungumál
- stýra hegðun
- ákvarða lög
3.3 Hámenning, lágmenning, dægurmenning, jaðarmenning, gagnmenning og menningarbreytingar
Dæmi um hámenningu er _________ en ____________ er dæmi um dægurmenningu.
- kvikmyndagerð í anda Dostojevskís; sigurvegarar í „American Idol“
- marijúana til lækninga; film noir-kvikmyndir
- kántrítónlist; popptónlist
- stjórnmálakenningar; félagsfræðikenningar
Ku Klux Klan er dæmi um hvaða tegund menningar?
- gagnmenningu
- jaðarmenningu
- fjölmenningu
- dægurmenningu
Hipsterar í samtímanum eru dæmi um:
- þjóðhverfu
- gagnmenningu
- jaðarmenningu
- hámenningu
Amma þín, sem er áttatíu og þriggja ára, hefur notað tölvu um nokkurt skeið. Til að halda sambandi sendir þú henni oft nokkurra lína tölvupóst þar sem þú segir frá deginum. Eftir hvert skeyti hringir hún og svarar atriðunum einu af öðru, en hún svarar aldrei með tölvupósti. Líta má á þetta sem dæmi um:
- menningartöf
- Sapir–Whorf-tilgátu
- etnógrafíska myndgerð
- tvítyngi
Nú eru sum störf auglýst á alþjóðlegum vinnumarkaði og starfsfólki heimilað að vinna í fjarvinnu í stað þess að mæta á fasta starfsstöð. Þessa útvíkkun vinnumarkaðarins og breytingu á vinnufyrirkomulagi má rekja til:
- menningartafar
- útbreiðslu
- uppgötvunar
- hnattvæðingar
Helsti munurinn á uppfinningu og uppgötvun er sá að:
- uppfinningar byggjast á tækni en uppgötvanir yfirleitt á menningu
- uppgötvun felst í að finna eitthvað sem þegar er til en uppfinning í að tengja hluti saman með nýjum hætti
- uppfinningar varða aðeins efnislega menningu en uppgötvanir geta verið efnislegar eða fræðilegar, svo sem uppgötvun eðlisfræðilögmála
- uppfinningar tengjast yfirleitt forsögulegum hlutum en uppgötvanir staðbundinni menningu
McDonald’s-veitingastaði má finna í nær öllum löndum heims. Þetta er dæmi um:
- hnattvæðingu
- útbreiðslu
- menningartöf
- ofmat á framandi menningu
3.4 Fræðileg sjónarhorn á menningu
Félagsfræðingur rannsakar hvernig bandarískir nemendur af rómönskum uppruna hafa í gegnum söguna búið við skert tækifæri í bandaríska menntakerfinu. Hvaða fræðilegu nálgun beitir félagsfræðingurinn?
- táknrænni samskiptahyggju
- virknihyggju
- átakakenningu
- þjóðhverfu
Meðlimir gagnmenningarhreyfingar telja að bilið milli tekjuhæstu stéttanna og mið- og lágtekjustétta breikki með uggvænlegum hraða. Félagsfræðingur rannsakar hreyfinguna með því að skoða samskipti meðlima hennar. Hvaða fræðilegu nálgun er líklegast að hann beiti?
- táknrænni samskiptahyggju
- virknihyggju
- átakakenningu
- þjóðhverfu
Hvaða fræðilega sjónarhorn lítur á samfélagið sem kerfi innbyrðis tengdra og gagnkvæmt háðra þátta?
- félagslíffræði
- virknihyggja
- átakakenning
- þjóðhverfa
„Bandaríski draumurinn“ er sú hugmynd að hver sem er geti náð árangri og orðið ríkur ef viðkomandi leggur nógu hart að sér. Hvaða félagsfræðikenningu tengist þessi hugmynd oftast?
- félagslíffræði
- virknihyggju
- átakakenningu
- þjóðhverfu