Spurningar um gagnrýna hugsun
Gagnrýnar hugsunarspurningar
Í kaflanum er fjallað um skeljar sjávarkuðunga, vaðmál og annað vörufé. Veldu nútímalega vöru eða stafræna eign og mettu hvort hún geti gegnt hverju af fjórum hlutverkum peninga. Greindu tæknilega greiðsluaðferð frá undirliggjandi peningaeign og skýrðu hvaða stofnanir eða reglur styðja við almenna viðurkenningu.
Ímyndaðu þér að þú sért rakari í samfélagi án almenns skiptimiðils. Lýstu hvernig tvöföld samsvörun þarfa torveldar öflun matar, fatnaðar og húsnæðis. Berðu síðan bein vöruskipti saman við lán, reikningsfærslu og gagnkvæmar skuldbindingar sem aðrar leiðir til að miðla verðmætum.
Hvers vegna fylgist Seðlabankakerfi Bandaríkjanna með M1 og M2 þótt hvorugur mælikvarði sé fullkomið stjórntæki? Ræddu upplýsingagildi þeirra, breytingar í greiðsluvenjum og skilgreiningarrofið 2020.
Bandarískt reiðufé í umferð á mann er mun meira en flestir bera dags daglega. Settu fram prófanlegar skýringar á muninum, svo sem eign erlendis, sjóði fyrirtækja, varasparnað, óskráð viðskipti og misskiptingu reiðufjáreignar. Hvaða gögn þyrfti til að greina milli skýringanna?
Berðu saman sama innlán og sama lán í efnahagsreikningi viðskiptavinar og banka. Útskýrðu hvers vegna innlán er eign viðskiptavinar en skuld bankans, og hvers vegna útlán er skuld lántakans en eign bankans. Sýndu að færslurnar samrýmast bókhaldsjöfnu beggja aðila.
Metið tillögu um að greiðslubankar haldi bindifé sem samsvarar 100% greiðsluhæfra innlána. Hvaða áhrif gæti hún haft á áhlaupshættu, greiðsluöryggi, lánamyndun, vaxtamun og aðra fjármögnun? Greindu jafnframt seðlabankabindifé frá eigin fé og taktu fram hvaða lánastarfsemi gæti færst annað.
Í hinu einfalda líkani með föstu bindihlutfalli, fullri endurinnlögn og engum öðrum skorðum: hvernig breytist fræðilegt efri mark innlánamyndunar þegar bindihlutfall hækkar? Útskýrðu síðan hvers vegna sömu niðurstöðu má ekki yfirfæra sjálfkrafa á nútímakerfi með ríflegu bindifé.
Bandaríska seðlabankakerfið lækkaði ekki almenna 10% bindiskyldu háu innlánsþrepanna í kreppunni 2008–2009. Þess í stað hóf það vaxtagreiðslur af bindifé 2008 og jók bindifé kerfisins með lánveitingum og eignakaupum; hlutföllin voru síðan lækkuð í 0% í mars 2020. Hvernig breytir þessi tímalína mati á einföldu peningamargfaldarasögunni?