33 Eftirspurn og framboð

Sjálfspróf

Skoðaðu mynd 3.4. Gerum ráð fyrir að bensínverð sé 1,60 Bandaríkjadalir á gallon. Er eftirspurt magn þá meira eða minna en við jafnvægisverðið 1,40 dalir á gallon? Hvað verður um framboðið magn? Er skortur eða offramboð á markaðnum og hve mikið?

Hvers vegna nota hagfræðingar forsenduna ceteris paribus, það er að öðru óbreyttu?

Við greiningu á málningarmarkaði koma eftirfarandi upplýsingar í ljós. Tilgreindu hvort hver breyting hafi áhrif á eftirspurn eða framboð og í hvora áttina.

Nýlega hafa komið fram mikilvægar tækninýjungar í málningarframleiðslu sem draga úr kostnaði.
Málning endist lengur og því þurfa fasteignaeigendur sjaldnar að mála upp á nýtt.
Mikil haglél valda því að margir þurfa nú að mála hús sín upp á nýtt.
Haglélin skemmdu nokkrar málningarverksmiðjur og neyddu þær til að loka í nokkra mánuði.

Margar breytingar hafa áhrif á olíumarkaðinn. Spáðu fyrir um áhrif hvers atburðar hér á eftir á jafnvægisverð og jafnvægismagn olíu. Tilgreindu í hverju tilviki hvernig eftirspurnar- eða framboðsferillinn hliðrast. Teiknaðu einfalda skissu ef þörf krefur.

Bílar verða sparneytnari og aka því lengra á hverjum lítra eldsneytis.
Veturinn er óvenjukaldur.
Miklar nýjar olíubirgðir finnast undan ströndum Noregs.
Efnahagsumsvif dragast saman í nokkrum stórum olíuneyslulöndum, svo sem Japan.
Stríð í Mið-Austurlöndum raskar áætlunum um olíuvinnslu.
Leigusalar bæta einangrun húsa.
Verð á sólarorku lækkar verulega.
Efnafyrirtæki þróa nýja og vinsæla tegund plasts úr olíu.

Skoðum markaðinn fyrir flugferðir. Frá ágúst 2014 til janúar 2015 hækkaði verð á þotueldsneyti um 47%. Hvernig telur þú, samkvæmt fjögurra skrefa aðferðinni, að hækkunin hafi haft áhrif á jafnvægisverð og jafnvægismagn flugferða?

Tollur er gjald sem lagt er á innfluttar vörur. Gerum ráð fyrir að stjórnvöld lækki toll á innflutt flatskjásjónvörp. Hvernig telur þú, samkvæmt fjögurra skrefa aðferðinni, að tollalækkunin hafi áhrif á jafnvægisverð og jafnvægismagn sjónvarpanna?

Hvaða áhrif hefur verðþak á eftirspurt magn vörunnar? Hvaða áhrif hefur það á framboðið magn? Hvers vegna, nánar tiltekið, veldur verðþak skorti?

Breytir verðþak jafnvægisverðinu?

Hvaða áhrif hefur verðgólf sem er sett undir jafnvægisverði?

10.

Eykur verðþak fjölda viðskipta á markaði eða dregur það úr honum? Hvers vegna? Hvað gildir um verðgólf?

11.

Ef verðgólf kemur framleiðendum til góða, hvers vegna dregur það samt úr heildarábata samfélagsins?

33 Eftirspurn og framboð

Sjálfspróf

Hvers vegna nota hagfræðingar forsenduna ceteris paribus, það er að öðru óbreyttu?

Við greiningu á málningarmarkaði koma eftirfarandi upplýsingar í ljós. Tilgreindu hvort hver breyting hafi áhrif á eftirspurn eða framboð og í hvora áttina.

Nýlega hafa komið fram mikilvægar tækninýjungar í málningarframleiðslu sem draga úr kostnaði.
Málning endist lengur og því þurfa fasteignaeigendur sjaldnar að mála upp á nýtt.
Mikil haglél valda því að margir þurfa nú að mála hús sín upp á nýtt.
Haglélin skemmdu nokkrar málningarverksmiðjur og neyddu þær til að loka í nokkra mánuði.

Bílar verða sparneytnari og aka því lengra á hverjum lítra eldsneytis.
Veturinn er óvenjukaldur.
Miklar nýjar olíubirgðir finnast undan ströndum Noregs.
Efnahagsumsvif dragast saman í nokkrum stórum olíuneyslulöndum, svo sem Japan.
Stríð í Mið-Austurlöndum raskar áætlunum um olíuvinnslu.
Leigusalar bæta einangrun húsa.
Verð á sólarorku lækkar verulega.
Efnafyrirtæki þróa nýja og vinsæla tegund plasts úr olíu.

Hvaða áhrif hefur verðþak á eftirspurt magn vörunnar? Hvaða áhrif hefur það á framboðið magn? Hvers vegna, nánar tiltekið, veldur verðþak skorti?

Breytir verðþak jafnvægisverðinu?

Hvaða áhrif hefur verðgólf sem er sett undir jafnvægisverði?

10.

Eykur verðþak fjölda viðskipta á markaði eða dregur það úr honum? Hvers vegna? Hvað gildir um verðgólf?

11.

Ef verðgólf kemur framleiðendum til góða, hvers vegna dregur það samt úr heildarábata samfélagsins?